Kamulaştırma bedeli nasıl hesaplanır sorusu, idareden teklif alan hemen her malikin ilk sorusudur. İdarenin önerdiği rakam çoğu zaman beklentinin altında kalır. Oysa bedel, kanunda sayılan ölçütlere göre ve bilirkişi raporuyla belirlenmek zorundadır.
Bu konudaki tüm yazılarımız için: Kamulaştırma ve Kamulaştırmasız El Atma Rehberi
Kamulaştırma bedeli nasıl hesaplanır: kanundaki ölçütler
2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu’nun 11. maddesine göre bilirkişiler bedeli belirlerken taşınmazın şu özelliklerini dikkate alır:
- Cinsi ve nevi ile yüzölçümü,
- Değerini etkileyebilecek bütün nitelik ve unsurları,
- Varsa vergi beyanı,
- Kamulaştırma tarihindeki resmî makamlarca yapılmış kıymet takdirleri.
Tarlada net gelir, arsada emsal satış
Kanun arazi ile arsayı farklı yöntemlerle değerlendirir. Arazilerde taşınmazın olduğu gibi kullanılması hâlinde getireceği yıllık net gelir esas alınır; bu gelir kapitalizasyon oranına bölünerek değere ulaşılır. Arsalarda ise kamulaştırma tarihinden önceki, özel bir amaç taşımayan emsal satışlar dikkate alınır.
Örnek: Yıllık net geliri 10.000 TL olarak hesaplanan bir tarla için kapitalizasyon oranı yüzde 5 kabul edilirse, tarlanın değeri 10.000 ÷ 0,05 = 200.000 TL olarak bulunur. Rakamlar yalnızca yöntemi göstermek içindir.
Örnek: Aynı mahallede yakın tarihte satılan benzer büyüklükteki imarlı arsaların metrekare fiyatları karşılaştırılarak kamulaştırılan arsanın metrekare değeri belirlenir.
Kamulaştırma bedeli hakkında sık sorulan sorular
İdarenin teklif ettiği bedeli kabul etmek zorunda mıyım?
Hayır. Satın alma görüşmelerinde anlaşma sağlanamazsa bedeli mahkeme belirler. Bu süreç için: Kamulaştırma Tebligatı Aldım: Bedel Tespiti ve 30 Günlük Süre.
Bilirkişi raporuna itiraz edilebilir mi?
Evet. Bedel tespiti davasında taraflar bilirkişi raporuna itiraz edebilir. Emsal seçimi ve net gelir hesabındaki veriler, itirazlarda en sık tartışılan konulardır.
Taşınmaz üzerinde bina varsa bedel nasıl belirlenir?
Kanun, yapılar için ayrı bir ölçüt öngörür. Binaların değeri, resmî birim fiyatları ve yapı maliyet hesapları ile yıpranma payı dikkate alınarak bulunur. Arsanın değeri ile üzerindeki yapının değeri ayrı ayrı hesaplanıp toplanır.
Bedeli kim belirler?
Anlaşma sağlanamazsa mahkeme, taşınmazın bulunduğu yerde keşif yaparak bilirkişi kurulundan rapor alır ve bedeli bu rapor ile tarafların itirazlarını değerlendirerek belirler.
Her taşınmazın durumu farklıdır. Atılacak adımlar için bir hukukçuya danışmanızı öneririz.


