İmar planında okul, sağlık tesisi, otopark ya da park gibi bir kullanıma ayrılan, yani kamu alanında kalan arsa sahiplerinin en çok sorduğu soru, bu arada arsaya bir yapı yapıp yapamayacaklarıdır. Cevap, arsanın hangi kamu kullanımına ayrıldığına göre değişir.
Bu konudaki tüm yazılarımız için: Kamulaştırma ve Kamulaştırmasız El Atma Rehberi
Park, yol ve meydanlarda yapı yasağı
3194 sayılı İmar Kanunu’nun 13. maddesine göre yol, meydan, ibadet yeri, park ve çocuk bahçesi gibi alanlara ayrılan parsellerde, taşınmaz kamu mülkiyetine geçinceye kadar kural olarak geçici yapı dahi yapılamaz.
Diğer kamu alanlarında özel tesis imkânı
Bu sayılanlar dışındaki kamu hizmet alanlarında (örneğin okul, sağlık tesisi veya otopark alanında) malik, taşınmaz kamu mülkiyetine geçinceye kadar plandaki kullanıma uygun bir özel tesis yapılmasını talep edebilir. Bunun için ilgili kamu kurumunun olumlu görüşü gerekir.
Örnek: Arsası planda “eğitim alanı” olarak gösterilen bir malik, ilgili kurumun uygun görüşünü alarak arsada özel bir okul yapılması için başvurabilir. Arsası “park alanı” olan malik için ise böyle bir imkân yoktur.
Mevcut yapılar ne olur?
Taşınmazda plandan önce yapılmış bir bina varsa, kanun mevcut yapıların kamulaştırılıncaya kadar korunabileceğini öngörür. Ancak bu yapılarda yapılacak esaslı değişiklikler için belediyeden bilgi alınması gerekir.
Arsanın planda hangi kullanıma ayrıldığını öğrenmek için belediyeden imar durum belgesi alınabilir. Bu belgede parselin plan fonksiyonu, yapılaşma koşulları ve varsa kısıtlamalar yer alır. Plan fonksiyonunun hatalı olduğu düşünülüyorsa, plan değişikliği için belediyeye başvurulabilir.
Arsa satılmak istendiğinde alıcının da aynı kısıtlamalarla karşılaşacağı unutulmamalıdır; bu nedenle kamu alanında kalan arsaların alım satımında tapu kaydı ile imar durumu birlikte incelenmelidir.
Kısaca: kamu alanında kalan arsa
- Yol, meydan, park, çocuk bahçesi ve ibadet yeri alanlarında yapı izni verilmez.
- Diğer kamu alanlarında, ilgili kurumun olumlu görüşüyle plana uygun özel tesis talep edilebilir.
- Mevcut yapılar kamulaştırılıncaya kadar korunabilir.
- İdare beş yıl içinde işlem yapmazsa hukuki el atma gündeme gelir.
İlgili yazılar: Hukuki el atmada 5 yıl kuralı · Arsam imar planında yol veya park olarak geçiyor
Her taşınmazın durumu farklıdır. Atılacak adımlar için bir hukukçuya danışmanızı öneririz.


