“Elektrik hattı arazimden geçiyor, bir bedel alabilir miyim?” sorusu özellikle tarım arazisi sahiplerinin en sık sorduğu sorulardan biridir. Arazinin mülkiyeti elinizde kalsa bile, hattın geçtiği şerit nedeniyle kullanımınız kısıtlanır.

Bu konudaki tüm yazılarımız için: Kamulaştırma ve Kamulaştırmasız El Atma Rehberi

Elektrik hattı arazimden geçiyor: hangi bedel ödenir?

Enerji nakil hatlarında kamulaştırma genellikle iki şekilde yapılır. Direk (pilon) yerleri ve trafo alanları için mülkiyet kamulaştırması yapılır. Hattın altında kalan şerit için ise irtifak hakkı kamulaştırması yapılır.

İrtifak kamulaştırmasında mülkiyet sizde kalır, ancak taşınmazın kullanımına kısıtlama gelir. Bu nedenle hattın geçişiyle parselde oluşan değer düşüklüğü hesaplanır ve irtifak bedeli olarak ödenir. Bu kamulaştırmalar da 2942 sayılı Kamulaştırma Kanunu hükümlerine tabidir.

Örnek: 20 dönümlük bir tarlanın ortasından bir enerji nakil hattı geçiyor ve şeritte iki direk bulunuyor. Direklerin oturduğu alanlar için mülkiyet bedeli, hat altındaki şerit için ise tarladaki değer düşüklüğüne göre irtifak bedeli belirlenir.

Hat kamulaştırma yapılmadan geçirildiyse

Bazı hatlar, hiçbir kamulaştırma ya da irtifak işlemi yapılmadan geçirilmiştir. Anayasa Mahkemesi’ne yapılan bir başvuruda, 1983 sonrasında kamulaştırma yapılmaksızın veya idari irtifak tesis edilmeksizin enerji nakil hattı geçirilen taşınmaz malikinin asliye hukuk mahkemesinde kamulaştırmasız el atma nedeniyle tazminat davası açtığı görülmektedir.

Kamulaştırmasız el atmanın genel kuralları için: İdare Arazinizden Kamulaştırma Yapmadan Yol mu Geçirdi?.

Elektrik hattı hakkında sık sorulan sorular

Hissem varsa dava açabilir miyim?

Paylı mülkiyette her paydaş kendi payı oranında bedel talep edebilir. Anayasa Mahkemesi’nin incelediği bir başvuruda da hisseli arazisinden iki hat geçen malikin kendi payı için dava açtığı görülmektedir.

Hattın altında ekim yapabilir miyim?

İrtifak hakkının kapsamı, kamulaştırma kararında ve tapuya işlenen irtifakta belirlenir. Hangi kullanımların kısıtlandığını bu belgelerden öğrenebilirsiniz.

Acele kamulaştırma kararı alındıysa ne olur?

Bazı enerji nakil hattı projelerinde 2942 sayılı Kanun’un 27. maddesine göre acele kamulaştırma kararı alınır. Bu durumda idare, bedel tespiti tamamlanmadan taşınmaza el koyabilir. Ancak bu, bedel hakkınızı ortadan kaldırmaz; bedel yine kanundaki ölçütlere göre belirlenir.

Her taşınmazın durumu farklıdır. Atılacak adımlar için bir hukukçuya danışmanızı öneririz.